Tôi nói gì khi nói về chạy bộ – Haruki Murakami – Trích dẫn hay

Đăng bởi

Mình mua Tôi nói gì khi nói về chạy bộ khi bắt đầu dấn thân vào con đường làm bạn với gió mây. Lần đầu cảm giác khó đọc, thế rồi lâu lâu mình lại mang ra đọc lại, nghiền ngẫm lại vài đoạn tâm đắc. Đến nay, đây là quyển sách đầu tiên và có lẽ là duy nhất mình mua liên quan đến chạy bộ.

Sau đây là một vài trích dẫn mình tâm đắc từ Tôi nói gì khi nói về chạy bộ của Haruki Murakami – nhà văn, marathoner từng tham gia hơn 20 giải chạy Marathon trên thế giới.

“Chạy bộ có rất nhiều ưu điểm. Trước hết, ta không cần có thêm ai mới làm được, và không cần thiết bị đặc biệt. Ta không cần phải đến nơi đặc biệt nào để chạy cả. Chỉ cần có giày chạy bộ và một con đường tốt là ta có thể chạy tùy thích. Quần vợt thì không như thế. Ta phải đến sân quần vợt, và ta cần ai đó chơi cùng. Bơi thì có thể thực hiện một mình, nhưng ta vẫn phải đến hồ bơi.” (trang 49)

“Tôi cho rằng mình đã có thể chạy bộ trong hơn hai mươi năm qua là bởi một lý do đơn giản: nó hợp với tôi. Hay ít ra là tôi thấy không khó nhọc gì lắm. Con người lẽ tự nhiên sẽ tiếp tục làm những điều mình thích, và thôi không làm những thứ mình không thích. Phải thú nhận rằng, cái gì đó gần với ý chí quả cũng đóng một vai trò nhỏ trong đó. Nhưng một người dù có ý chí mạnh thế nào chăng nữa, dù y có ghét thất bại bao nhiêu chăng nữa, song nếu đó là một hoạt động y không thật sự để tâm, y sẽ không duy trì nó được lâu.

Chính vì vậy tôi chưa từng khuyên ai chạy bộ. Tôi đã cố hết sức để không bao giờ nói điều gì như: Chạy bộ rất tốt. Ai cũng nên thử. Nếu một số người thích cự ly dài, cứ để họ thích, tự họ sẽ bắt đầu chạy. Nếu họ không có hứng thú thì thuyết phục nhiều hay ít cũng vậy thôi. Chạy marathon không phải là môn thể thao dành cho tất cả mọi người.”

“Dù chạy cự ly dài có phù hợp với tôi thế nào đi chăng nữa thì tất nhiên có những ngày tôi cảm thấy uể oải và không muốn chạy. Thực ra chuyện đó xảy ra nhiều. Những ngày như thế tôi cố nghĩ ra đủ thứ có vẻ hợp lý để dẹp phứt chạy bộ đi. Có lần, tôi hỏi vận động viên chạy đua Olympic là Toshihiko Seko, ngay sau khi ông thôi chạy và trở thành huấn luyện viên đội tuyển của công ty S&B. Tôi hỏi ông “Một vận động viên tầm cỡ như anh có khi nào cảm thấy kiểu như hôm nay anh thích nghỉ chạy hơn, kiểu như anh không muốn chạy mà chỉ thích ngủ nướng hơn không?” Ông ta trố mắt nhìn tôi và rồi, bằng một giọng chứng tỏ rằng là ông thấy câu hỏi mới ngớ ngẩn làm sao, đáp, “Dĩ nhiên. Bao giờ cũng vậy!”

“Marathon là một ngôi làng nhỏ bé thân thiện, tĩnh lặng và bình yên. Tôi không thể hình dung nổi làm sao đây lại là nơi vài ngàn năm trước người Hy Lạp đã đánh bại quân xâm lược Ba Tư trong một trận chiến khốc liệt bên bờ biển. Tôi ngồi trong quán café trong làng nốc bia Amstel lạnh. Nó có mùi vị thật tuyệt vời, nhưng không thể nào tuyệt bằng ly bia tôi đã tưởng tượng trong lúc chạy. Không có gì trong thế giới thực lại đẹp đẽ như những ảo ảnh của một kẻ sắp bất tỉnh.

Tôi chạy từ Athens đến Marathon mất ba giờ năm mươi mốt mút. Không hẳn là khoảng thời gian cừ, nhưng ít ra tôi cũng có thể tự mình chạy trọn vẹn đường chạy, bạn đường duy nhất của toii6 là giao thông kinh khủng, cái nóng không tưởng tượng nổi, và cơn khát kinh hồn của tôi. Tôi đã tưởng sẽ tự hào về cái mình đã làm được, nhưng ngay lúc này tôi không còn bận tâm nữa. Điều làm tôi hạnh phúc ngay lúc này đây là biết rằng mình không phải chạy thêm một bước nào nữa.

Phù! – Mình không phải chạy nữa.”

“Khi đọc lại bài báo mình viết vào thời gian chạy marathon lần đầu ở Hy Lạp, tôi nhận ra là sau chừng hai mươi năm, và cũng sau chừng ấy cuộc đua marathon từ đó đến nay, những cảm nhận của tôi khi chạy hai mươi sáu dặm vẫn y như hồi đó. Ngay cả giờ đây, mỗi khi chạy marathon, tâm trí tôi cũng trải qua đúng quá trình đó. Cho đến dặm thứ mười chín thì tôi chắc chắn rằng mình có thể chạy với thời gian khá, nhưng quá hai mươi dặm thì tôi hết nhiên liệu và bắt đầu cảm thấy bực dọc với tất cả mọi thứ. Và cuối cùng tôi cảm thấy mình giống như một cái xe hết xăng. Nhưng khi về đến đích rồi và sau đó ít lâu, tôi lại quên hết đau đớn khốn khổ và lại lên kế hoạch làm sao để có thể chạy được khoảng thời gian khá hơn trong cuộc đua mới. Điều buồn cười là, dù tôi có lận lưng bao nhiêu kinh nghiệm đi nữa, dù tôi có già đi bao nhiêu đi chăng nữa, tất cả cũng chỉ là sự lặp lại của cái đã diễn ra trước kia.”

“Cơ bắp, cũng như lũ gia súc, vốn rất sáng dạ. Nếu ta thận trọng tăng khối lượng công việc, từng bước một, chúng sẽ học được cách chịu đựng nó.Miễn là ta giải thích cho chúng biết những mong đợi của ta bằng cách thực sự cho chúng thấy các ví dụ về khối lượng công việc chúng phải chịu đựng thì các cơ của ta sẽ tuân phục và dần dà trở nên mạnh hơn. […]Các cơ của ta rất tận tụy. Chỉ cần ta tuân thủ một quy trình chính xác thì chúng sẽ không phàn nàn. Tuy nhiên nếu gánh nặng ngưng vài ngày, cơ bắp sẽ tự động cho là chúng không phải làm việc nặng nhọc đến như thế nữa, và chúng hạ các giới hạn của mình xuống. Cơ bắp quả thực rất giống gia súc, chúng chỉ muốn càng nhẹ nhàng càng tốt, nếu không dùng áp lực với chúng, chúng sẽ nghỉ ngơi và xóa sạch ký ức về tất cả công việc đó. Đưa cái ký ức đã bị xóa này vào lại lần nữa, thế là ta lại phải đi từ đầu cuộc hành trình.”

“Dù sao, có một điều tôi có thể tự tin nói ra: cho đến khi cái cảm tưởng mình đã làm khá tốt trong cuộc đua quay trở lại thì tôi vẫn sẽ chạy marathon, và không để nó làm mình nản lòng. Ngay cả khi tôi già yếu đi, khi mọi người báo trước cho tôi là đã đến lúc cơ thể tôi còn cho phép, tôi còn chạy. Dù thời gian chạy của tôi có trở nên tệ hơn, tôi vẫn sẽ cứ dồn chừng ấy nỗ lực, thậm chí còn nhiều hơn – vào mục tiêu của mình là về đích cuộc đua marathon. Tôi không cần biết người khác nói gì – chỉ vì bản tính của tôi là vậy, cách của tôi là thế. Như bọ cạp đốt, ve sầu bám vào cây, cá hồi bơi ngược dòng về nơi chúng sinh ra và vịt hoang kết bạn tình suốt đời.


Tôi có thể không nghe thấy nhạc hiệu Rocky, hay tôi không nhìn thấy mặt trời lặn ở đâu cả, nhưng với tôi, và với cuốn sách này, đây có thể là một kiểu kết luận. Một kiểu kết luận dè dặt, giày-đế-mềm-phòng-xa. Một sự xuống dốc, nếu bạn muốn tôi nói thế. Biến nó thành một kịch bản phim, nhà làm phim ở Hollywood chỉ liếc mắt vào trang cuối là sẽ ném trả ngay. Nhưng nói gọn lại thì kiểu kết luận này phù hợp với con người tôi.


Ý tôi là, tôi không bắt đầu chạy bộ vì ai đó bảo tôi nên chạy bộ. Cũng như tôi không trở thành tiểu thuyết gia vì ai đó yêu cầu tôi làm thế. Một hôm, bất ngờ, tôi muốn viết một cuốn tiểu thuyết. Và một hôm, đột ngột, tôi bắt đầu chạy – đơn giản vì tôi muốn thế. Tôi luôn làm bất cứ gì mình cảm thấy thích làm trong đời. Người ta có thể có ngăn tôi, và làm cho tôi thấy là tôi sai, nhưng tôi sẽ không thay đổi.


Tôi ngước nhìn bầu trời, tự hỏi không biết mình có thoáng thấy lòng nhân từ trên đó không, nhưng tôi không thấy. Tất cả những gì tôi thấy là những đám mây mùa hè hững hờ trôi trên bầu trời Thái Bình Dương. Và chúng chẳng có gì để nói với tôi cả. Mây bao giờ cũng ít nói. Tôi có lẽ không nên nhìn lên chúng. Cái tôi nên nhìn là bên trong tôi. Như nhìn đăm đăm vào một cái giếng sâu. Tôi có thể nhìn thấy lòng từ dưới đấy không? Không, tất cả những gì tôi nhìn thấy là bản tính của mình. Bản tính riêng biệt, cứng đầu bất hợp tác, thường nghĩ quá nhiều về mình mà vẫn hoài nghi chính nó – bản tính mà, khi rắc rối xảy ra, có tình tìm cái gì đó vui vẻ, hay cái gì đó gần như ngộ nghĩnh, nơi tình huống đó. Tôi đã mang theo tính cách này như một cái va li cũ, trên một con đường dài bụi bặm. Tôi không mang nó theo vì tôi thích nó. Cái chứa đựng bên trong quá trĩu nặng, và nó trông nhếch nhác, sờn rách loang lổ. Tôi đã mang nó theo mình vì không có gì khác tôi phải mang. Dù sao, tôi cho là mình đã trở nên gắn bó với nó. Như bạn cũng đoán được.”…

“Khi chạy, tôi tự nhủ mình hãy nghĩ đến một dòng sông. Và mây. Nhưng cơ bản thì tôi không nghĩ đến một cái gì cả. Tất cả những gì tôi làm là cứ chạy trong cái trống không tự tạo, ấm cúng, sự tĩnh lặng và hoài niệm tuyệt vời.”

One comment

Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s